Ara
Filtreler
Kapat
Anasayfa Arşiv Makaleler DIŞ SATIM VE İŞÇİ DÖVİZLERİNDEN SONRA YENİ AŞAMA : MÜTEAHHİT DÖVİZLERİ

DIŞ SATIM VE İŞÇİ DÖVİZLERİNDEN SONRA YENİ AŞAMA : MÜTEAHHİT DÖVİZLERİ

Yazar : Hesap Uzmanı Mustafa KOÇ
Dergi : Eylül 1981
MUSTAFA KOÇ
Hesap Uzmanı

I- GİRİŞ
 
Ekonomik gelişme, kalkınma ve ekonomik büyüme öyle kavramlardır ki, çoğu kez bilim adamları tanımlarından başlamak üzere farklı yorumlara girişebilirler. Gelişmiş ve kalkınmış bir ülkeyi bir ekonomist tek bir boyutta tanımlamaya yeltenebilir ve diyebilir ki;
- Gelişmiş ülke, sermaye ihraç eden bir ülkedir.
Gerçekten de, ulusal sınırlar içinde kaynak kullanımının optimuma ulaştığı dönemlerde adeta geometrik hızla büyüyen sermayenin marjinal kârlılığının düşmesi sonucu, ulusal sınırları aşmak isteyen üretim faktörü sermaye olacaktır. XIX. ve XX. yüzyıl savaşlarının, savaşı çıkaranlar açısından, pazar savaşları olduğunu yadsımak olası değildir. İkinci Evrensel Savaş sonrasında gelişmiş ülkelerin yanında, yarı toprağa bağlı yarı sanayileşme aşamasında toplumlar türemiş, bazıları da türetilmiştir. Gelişme çabası içinde olan bu toplumlar, toprağa bağlı yapısallığını sanayi lehine kırarak, kalkınmış toplumlar düzeyine ulaşmak istemekte, bu süreç içinde hiç beklenmeyen garip sorunlarla boğuşmak zorunda kalmaktadırlar.
İkinci Evrensel Savaştan sonra sözünü ettiğimiz tarım-sanayi ikili, yapısını gösteren, gelişme sürecine giren ülkelerden biri de Türkiye’dir. Türkiye bu ikili yapısı nedeniyle zaman zaman tarım, zaman zaman da sanayi toplumlarının sıkıntılarını çekmekte, sorunlarını göğüslemektedir. Örneğin, bir yandan sanayi maliyetlerindeki yükselmelerle uğraşırken öte yandan, tarım ürünleri dünya ticaretinin daralmasından etkilenmektedir. Bazen sanayinin bir sektöründeki önemli bir tıkanıklık Türkiye’yi bulunduğu konumdan alıp başka bir konuma götürmektedir. İşte bu olaylardan biri de inşaat sektörü olayıdır.
İnşaat sektöründeki tıkanma noktası, nedeni ne olursa olsun Türkiye’yi sermaye ihraç eden bir ülke olmak zorunda bırakmıştır. Şimdi genelde garipsenebilecek bu gelişmenin boyutları ve yasal düzenlemeleri ile beklentilerimiz üzerine bazı konulara değinmek istiyoruz.
II- İNŞAAT SEKTÖRÜ DIŞA AÇILIYOR
İnşaat sektörü, sermaye, emek kalitesi, bilgi, beceri ve deneyim birikimi açısından son yıllarda olağanüstü gelişmeler göstermiş, Türkiye’de işsizlik sorununa çözüm arayanlarca, yüz binlerce işsizi masedecek büyük bir endüstri kolunun oluşmakta olduğu muştularıyla kucaklanmış ve yüceltilmişti. Ancak bu parlak dönem fazla uzun sürmedi. Ülke düzeyinde giderek sığlaşan genel gelir barajında inşaat sektörünün gemisi kolayca karaya oturdu. Bu arada yukarıda belirttiğimiz bir gerçeği unutmamak gerekiyordu. İnşaat sektöründeki sermaye, deneyim, bilgi ve beceri birikimini. Sağlanmış avantajlar, iç piyasanın canlanmasını beklemeyi gerektirmeyecek kadar güçlüydü. Üstelik geçmişte bazı güçlü inşaat grupları, imar ve kalkınma hamlesini yürüten petrol zengini ülkelerden iş almayı başarmışlardır. Diğer güçlü inşaat sermayesi grupları da aynı yoldan yürüyünce, son 1,5 yılda Türk firmalarının yurt dışında büyük iş ve ihaleler aldıkları, üstelendikleri ihaleleri başarıyla tamamladıkları görülmeye başlandı, Ülkemiz için bu gelişmelerin yararlı olduğunu, anılan firma ve kuruluşların özendirilmesi gerektiğini, bu kuruluşlara devlet olarak destek olunmasını vurgulamaya gerek yoktur. Çünkü devlet bu kuruluşlara zaten sahip çıkmış bulunmaktadır. 
III- ALINAN İŞLERİN TUTARI 7 MİLYAR DOLARI AŞTI
Basınımız, Haziran 1981’lerde Türk kuruluşlarınca yurt dışında alınan işlerin tutarının, 7 milyar Doları aştığını haber vermektedir.
Rakam bir anda yazımızın başlığında vurgulanan umudu güçlendirir nitelikte ve niceliktedir. Gerçekten de dış satım ve işçi dövizlerinden sonra yeni bir aşama olabilecek midir müteahhit dövizleri? Sorunun yanıtını vermek için yasal düzenlemeleri gözden geçirmek gerekir. Çünkü yasal düzenlemelerdeki başarılar, döviz girdisi olarak 7 milyar. Doların net getirisini bizzat saptayacak kadar önemlidir. Öte yandan nicelik olarak 7 milyar Dolar sadece belirli bir tarihteki iş hacmini göstermektedir. Bu alanda artışlar beklenmesi d ...

Bu İçeriği Görüntülemek İçin Giriş Yapmanız Gerekmektedir.