Ara
Filtreler
Kapat
Anasayfa Arşiv Makaleler TÜRKİYE' DE YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI ve UYGULAMASI

TÜRKİYE' DE YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI ve UYGULAMASI

Yazar : Eski Baş Hesap Uzmanı ERDOĞAN KARAKOYUNLU
Dergi : Eylül 1981
ERDOĞAN KARAKOYUNLU
Eski Hesap Uzmanı

I- YABANCI SERMAYE İHTİYACI VE 6224 SAYILI KANUNUN AMACI
 
Türkiye özellikle 1950’den sonra sanayileşme ve hızlı kalkınma çabasına girmiş bir ülkedir. 1950’den bu yana gerek yatırımlarında, gerekse gerçekleştirdiği kalkınma hızlarında büyük aşamalar yapmış olmasına rağmen, istenilen gelişmişlik derecesine ve sanayileşme seviyesine ulaştığı söylenemez. Bunun başlıca 3 nedeni vardır :
- Yeterli sermaye birikiminin olmayışı,
- Döviz kaynaklarının kıt oluşu,
- Teknolojik birikimin kifayetsizliği.
Bu 3 ana unsur genellikle ileri ülkelerde de bulunmaktadır. Bu bakımdan, sözü edilen eksikliği gidermek açısından, pek çok ülke yabancı sermayeye müracaat etme ihtiyacını hissetmiştir. Ülkemiz, bunun için 1954 yılında kabul edilen 6224 sayılı “Yabancı Sermayeyi Teşvik Kanunu” ile, bu arzu ve tercihini kanunlaştırmıştır.
Bu kanunla, yabancı sermayenin, ülkemizin ekonomik gelişmesine yararlı olması, yerli sermayeye açık bulunan bir faaliyet sahasında çalışması, inhisar veya hususi imtiyaz ifade etmemesi şartı ile, ülkemize gelmesi kabul edilmiştir. Sözü edilen şartlar, genellikle hem yabancı sermaye, hem de ilgili ülke tarafından kabul edilebilecek makul ölçülerdedir. Bu yolla, yabancı sermayenin uluslararası geniş bilgi, teknoloji, işletmecilik tecrübesinden ve mali kaynaklardan istifade edilmesi düşünülmüş; işçinin teknisyenin, mühendisin verimliliğinin artırılması, yöneticilerin eğitilmesi, mesleki görgü ve ileri işletmecilik tekniğinin getirilmesi ve böylece sanayiin daha verimli bir şekilde çalışması öngörülmüştür. ayrıca, bu sayede uluslararası teknik, ticari ve finansal ilişkilerin gelişmesi mümkün olur. Bu ilişki, özellikle dış piyasalara açılma durumunda olduğumuz alanlar için özel bir önem arz edebilir. Zira, belirli ürünleri pazarlamada bu kanallardan ve yabancı ortağın dış ülkelerdeki geniş maddi ve manevi olanaklarından, organizasyonundan, prestij ve markasından yararlanma, birçok imkânlar yaratabilir.
Yabancı sermayeye sadece geri kalmış veya kalkınma halindeki ülkelerin ihtiyaç duyduğu görüşü yanlıştır. Yabancı sermayeye hemen hemen her ülke ihtiyaç duyar. Kalkınmış ve hatta endüstri ötesi düzeye erişmiş ülkelerin de yabancı sermayeye kapılarını açtıkları görülmektedir. Bu ülkeler de, yabancı sermayeyi kalkınmalarının ve gelişmelerinin bir kaynağı olarak kullanırlar. Hatta, yabancı sermaye daha ziyade kalkınmış ülkeler arasında dolaşır. Kalkınmakta olan ülkelere yatırılmış olan yabancı sermaye, tutar olarak ikinci planda kalır.
Türkiye’nin yetersiz “sermaye birikimi”, “dövizi” ve “teknolojisi” nedeni ile yeter derecede değerlendirilemeyen ekonomik kaynaklarının harekete geçirilmesi, bütün dünyanın peşinde koştuğu bu üç ana unsuru ülkemize aktararak sanayileşmemize ve ekonomik kalkınmamıza katkıda bulunması, atıl halde bulunan ekonomik kaynaklarımızın harekete geçirilmesi esprisi içinde 6224 sayılı kanun hazırlanmıştır. Kanun tetkik edildiğinde, görülür ki, “liberal” bir espriden hareket edilmiştir. Dünyadaki yabancı sermaye uygulaması tetkik edilmiş ve ancak böyle bir liberal kanun kabul edilirse, yabancı sermayeyi ülkemize çekebileceğimiz noktasından hareket edilmiştir. Diğer bir deyimle, 6224 sayılı kanunla çağdaş düzene ve uygulamaya ayak uydurulmak ve gerçekçi olunmak istenilmiştir.
II- DÜNYADA YABANCI SERMAYE
Pek çok ülke, hatta bu meyanda Sovyet Rusya, Çin gibi Sosyalist ülkeler dahi, kalkınmalarını hızlandırmak, yabancı kaynakları, tecrübeyi ve teknolojiyi de değerlendirmek bakımından yabancı sermayeye başvurmuşlardır.
Bu ülkeler bile, batıdan yabancı sermaye teminine karar vererek bunun uygulamasına geçmişlerdir. Örneğin Sovyet Rusya, “Pepsi Cola” ya, otomobil üretimi için “FIAT”a kapılarını açmıştır. Sibirya’da ağır taşıt üretecek büyük bir tesis kurması için “Mercedes Benzi”i, “Volvo”yu ülkelerine davet etmiştir. Şimdi “I.M.”in peşindedir. “Coca-Cola” Çin’e girmiştir. Bu teşebbüslerin alanı gittikçe genişlemektedir….
Yabancı se ...

Bu İçeriği Görüntülemek İçin Giriş Yapmanız Gerekmektedir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI