Ara
Filtreler
Kapat
Anasayfa Arşiv Makaleler YABANCI ULAŞTIRMA KURUMLARINDA VERGİ TEVKİFATI SORUNU

YABANCI ULAŞTIRMA KURUMLARINDA VERGİ TEVKİFATI SORUNU

Yazar : Eski Hesap Uzmanı Rıfat TOKAT
Dergi : Aralık 1981

RIFAT TOKAT
Eski Hesap Uzmanı

5422 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 199 sayılı kanununla değiştirilen 18 ve 19. maddeleri, yabancı ulaştırma kurumlarının vergilendirilmeleri ile ilgili özel hükümler getirdiği ve ötedenberi uygulamaların bu maddeler kapsamında yürütüldüğü malûmdur.Buna göre, yabancı ulaştırma kurumlarında vergiye matrah olacak kurum kazancı, 19. maddeye göre tespit edilen hasılata Maliye Bakanlığı’nca tespit ve ilân olunan ortalama emsal nispetlerinin uygulanması suretiyle hesaplanmaktadır.

Örneğin, bir deniz ulaştırma kurumunda emsal % 15 olduğu takdirde, 100.- liralık navlun hasılatın vergileri 1.1.1981’den önce şu şekilde hesaplanmakta idi:

Navlun hasılatı                                  100.-
Emsal nispeti                                   % 15
Kurumlar Vergisi matrahı                 15.- lira
(100.- x % 15)
Kurumlar Vergisi                              3.75 lira
(15.- x % 25)
Mali Denge Vergisi                           0.45 lira
(15.- x % 3)
Gelir Vergisi Tevkifata G.V.K. 96. madde      2.16 lira
(15.- - (3.75 + 0.45) = 10.80
Ayrıca ödenen Kurumlar Vergisinin
% 15’i nispetinde Ticaret Odası aidatı
(3.75 x % 5)                                      0.1875
100.- liralık navlun hasılatında toplam          
vergi yükü                                         6.5475
 
Bu uygulamada, kurum matrahı üzerinden Kurumlar Vergisi ve mali Denge Vergileri hesaplanıp, bunlar çıkarıldıktan sonra kalan meblağa % 20 nispetinde vergi tevkifatı uygulanması, bilindiği üzere G.V.K.’nun değiştirilmeden önceki 96. maddesinin 2 numaralı bendinde yazılı dağıtılmayan kurum kazançlarının vergi tevkifatına tabi tutulacağı hükmünden kaynaklanmakta idi.
Gelir ve Kurumlar Vergileri kanunlarında 2361 ve 2362 sayılı kanunlarla yapılan değişiklikler muvacehesinde, yabancı ulaştırma kurumlarında vergi tevkifatı konusu, üzerinde önemle durulması gereken bir sorun haline gelmiştir. Şöyle ki;
1- 5421 sayılı G.V.K.’nun 1137 sayılı kanunla değişik 96. maddesi, 2361 sayılı kanunun 66. maddesi ile tamamen değiştirilmiş ve dağıtılmayan kurum kazançlarının vergi tevkifatına tabi tutulması uygulaması kaldırılmıştır.
Yeni 96. maddeye göre vergi tevkifatı, değişik 94. madde kapsamına giren nakten veya hesaben yapılan ödemelere uygulanacaktır.
2- 94. maddenin 7. fıkrası, 75. maddenin 2 fıkrasının 4 numaralı bendinde yazılı menkul sermaye iratlarından vergi tevkifatı yapılacağını hükme bağlamıştır.
3- 75. maddenin 2. fıkrasının 4 numaralı bendinde ise; Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca yıllık veya özel beyanname veren dar mükellefiyete tabi kurumların ticari bilânçolarına göre doğan kârdan Kurumlar Vergisi düşüldükten sonra kalan kısım.” Menkul sermaye iradı addedilerek, 94/7 ve 96. maddeler gereği vergi tevkifatına tabi tutulmuştur.
4- Dar mükellefiyete tabi ulaştırma kurumları, 75. maddede bahsi geçen dar mükellefiyete tabi kurumlardan ayrı vergileme özelliği olan kurumlardır.
Çünkü, bu kurumlarda, diğerlerinden farklı olarak normal yevmiye, envanter ve defteri kebir defterlerini tutmak mecburiyeti olmayıp, bunlar sadece Hasılat Defteri tutmak durumundadırlar. (VUK Md. 207)
5- Yabancı ulaştırma kurumlarının vergi matrahları, tutmak mecburiyetin ...

Bu İçeriği Görüntülemek İçin Giriş Yapmanız Gerekmektedir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI