Ara
Filtreler
Kapat
Anasayfa Arşiv Makaleler MAHSUP FAZLASI STOPAJLARIN VE GEÇİCİ VERGİNİN MÜKELLEFE İADESİ(1)

MAHSUP FAZLASI STOPAJLARIN VE GEÇİCİ VERGİNİN MÜKELLEFE İADESİ(1)

Yazar : Eski Hesap Uzmanı, Yeminli Mali Müşavir MEHMET MAÇ
Dergi : Haziran 1997
MEHMET MAÇ
Eski Hesap Uzmanı-YMM

Yıl içinde maruz kalınan vergi kesintilerinin ve ödenen geçici vergilerin beyanname üzerinde GV veya KV tutarlarına, yahut bir sonraki yılın geçici vergisine mahsup edilmesi, izah gerektirmeyecek kadar basit bir işlem olup konumuzun dışındadır.
Aşağıdaki açıklamalar, bu mahsuplara rağmen artan ve mükellefin Vergi Dairesinden alacağı mahiyetinde olan mahsup fazlalarına yöneliktir.
Kesinti yoluyla ödenen vergilerin ve geçici verginin, gelir veya kurumlar vergisine mahsubundan arta kalan tutarların mükellefe nakden iade edilmesinde veya mükellefin diğer vergi borçlarına mahsup suretiyle iade edilmesinde ise, Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliği'nin 52 nci maddesi hükmünün dikkate alınması gerekmektedir.
Maliye Bakanlığı, bu maddede yer alan yetkilerini kullanarak mahsuplardan arta kalan stopaj ve geçici vergi tutarlarının mükellefe nakden yahut başka vergi borçlarına mahsup suretiyle iadesine (iadeye) ilişkin usul ve esasları 169 no.lu G.V.K. Genel Tebliği ile belirlemiştir.
1. KURUMLAR TARAFINDAN YIL İÇİNDE KESİNTİ YOLUYLA ÖDENEN VERGİLERİN, GVK’nun 94/6-b MADDESİ UYARINCA HESAPLANAN STOPAJA, MİKTAR SINIRLAMASI OLMAKSIZIN VE İNCELEME RAPORU ARANMAKSIZIN MAHSUBU MÜMKÜNDÜR :
Mahsup sonrası artakalan stopajın varlığı halinde bunun, kurumlar vergisi mükelleflerince, GVK 94/6-b'ye göre ödemeleri gereken stopajdan da benzer şartlar dahilinde mahsubunun mümkün olması gerekir.
Nitekim Maliye Bakanlığı, 47 no.lu KV Genel Tebliğinde yaptığı şu düzenleme ile bu mahsup işleminin yapılabileceğini şu açıklamalarla kabul etmiş bulunmaktadır:
"Kurumlar Vergisi Kanununun 44. maddesine göre, beyannamede gösterilen kazançlardan bu Kanuna ve Gelir Vergisi Kanuna göre tevkifan kesilmiş olan vergiler, beyanname üzerinden hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilmektedir. Mahsubu gereken miktar, beyanname üzerinden hesaplanan kurumlar vergi'-sinden fazla olduğu takdirde fazlası mükellefe iade edilmektedir. Ancak iadesi gereken fazla tahsilat mükelleflerin talepleri halinde Gelir Vergisi' Kanununun 3946 sayılı Kanunla değişik 94. maddesinin 6/b numaralı bendine göre ödenmesi gereken gelir vergisinden miktar sınırlaması ve inceleme raporu aranmadan mahsup edilecektir...."
Bu düzenleme sayesinde, yıl içinde peşin ödenen vergilerin KV beyannamesi üzerinde hesaplanan KV'ne mahsubu kadar kolay ve basit olmamakla beraber, pratik bir yöntemle mahsup imkanı getirilmiştir. Bunun için KV mükelleflerince yapılması gereken, 1-20 Mayıs tarihleri arasında verilecek GVK 94/6-b'deki stopajın hesaplandığı muhtasar beyannameye bir mahsup talep dilekçesi eklemekten ibarettir. Vergi Dairesi, miktar sınırlaması olmaksızın ve inceleme raporu aramaksızın bu mahsup talebini yerine getirmek zorundadır.
Bu mahsubun yapılması sırasında da, aynen beyanname üzerinde hesaplanan GV ve KV'ne yapılan mahsup işleminde olduğu gibi, yıl içinde sorumlularca kesilen vergilerin ilgili Vergi Dairesi'ne ödenmiş olması şart değildir. Yapılan tevkifatın tahakkuk etmiş olması yeterlidir. Nitekim Maliye Bakanlığı'nın 16.7.1996 tarih ve 1996/1 Seri No.lu KV İç Genelgesinde, yıllara sari inşaat işi nedeniyle maruz kalınan kesintinin Vergi Dairesi'ne yatırıldığına dair belgenin aranılmayacağı, bu kesintinin yapıldığının belgelendirilmesinin yeterli olacağı açıkça belirtilmiştir.
Bu mahsuplara rağmen artan kesinti tutarlarının iadesinde ise, aşağıdaki bölümde belirtildiği üzere birkaç istisnaî durum dışında kesintinin Vergi Dairesine ödenmiş olması ve bunun belgelendirilmesi esastır.
2. TEVKİF YOLUYLA ÖDENEN VERGİLERİN MAHSUPLARDAN ARTA KALAN KISMININ NAKDEN VE/VEYA KURUM STOPAJI (GVK. 94/6-b) DIŞINDAKİ VERGİ BORÇLARINA MAHSUP SURETİYLE GERİ ALINMASI (İADESİ):
Aşağıdaki bölümlerde, söz konusu iade ve mahsup işlemlerinin tabi olduğu usul ve esaslar açıklanmıştır.
Mahsup sonrası kalan tutarın nakden iadesi ve/veya başka vergi borçlarına mahsup ettirilmesi aynı şartlara tabi olduğu için izahatımızda kısaca "iade" tabiri kullanılmıştır. (Bize göre mahsup işlemi, nakit iade prosedürüne göre daha basit olmalı, mesela mahsuplarda teminat aranmamalıdır.)
2.1. Bankalar Açısından:
Bankalar tarafından verilen kurumlar vergisi beyannamesinde, bankanın ilgili yıl içinde elde ettiği hasılatlardan, GVK’nun 94. maddesi uyarınca kesilmiş olan vergile ...

Bu İçeriği Görüntülemek İçin Giriş Yapmanız Gerekmektedir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI