Ara
Filtreler
Kapat
Anasayfa Arşiv Makaleler KAZANCIN İLİŞKİLİ KİŞİYE AKTARILMASI İLKESİNE DAYANAN ÖRTÜLÜ KAZANÇ DAĞITIMININ YILLARA SA ...

KAZANCIN İLİŞKİLİ KİŞİYE AKTARILMASI İLKESİNE DAYANAN ÖRTÜLÜ KAZANÇ DAĞITIMININ YILLARA SARİ İNŞAAT VE ONARIM İŞLERİNDE KDV YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ

Yazar : VERGİ MÜFETTİŞİ TAYFUR ALİ TUNÇSAN
Dergi : Ocak 2019

KAZANCIN İLİŞKİLİ KİŞİYE AKTARILMASI İLKESİNE DAYANAN ÖRTÜLÜ KAZANÇ DAĞITIMININ YILLARA SARİ İNŞAAT VE ONARIM İŞLERİNDE KDV YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ

TAYFUR ALİ TUNÇSAN

Vergi Müfettişi

 

ÖZ

Bir vergi güvenlik müessesi olarak vergi mevzuatımızda yer alan transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında, ilişkili kişiler ile gerçekleştirilen yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde dağıtılan kazançların tespiti kazanç üzerinden alınan vergiler ile işlem üzerinden alınan vergilerde farklılıklar oluşturmaktadır. Bu farklılıklarda göze çarpan önemli husus ise gelir ve kurumlar vergisi ile katma değer vergisinin, vergiyi doğuran olaya ilişkin mevzuat düzenlemeleridir. Bu makalede, yıllara sari inşaat ve onarım işleri neticesinde ilişkili kişilere aktarılan örtülü kazancın gelir ve kurumlar vergisi ile katma değer vergisi yönünden uygulanmasında oluşan farklılıklardan bahsedilecektir.

Anahtar Kelimeler: Transfer fiyatlandırması, yıllara sari inşaat ve onarım, emsal bedel ve fiyat

1. GİRİŞ

Vergi güvenlik müessesi olarak hem iç mevzuatta hem de uluslararası mevzuatta yer edinen ve iç mevzuatımızda transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı başlığı altında düzenlenen mevzuat hükümleri incelendiğinde, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı emsallere uygunluk ilkesine aykırı şekilde ilişkili kişiler ile gerçekleştirilen işlemlerden elde edilen kazancın işlemde bulunulan ilişkili kişiye aktarımını ifade etmektedir. Kısaca transfer fiyatlandırması da denilen bu yöntemde, emsallerine aykırı belirlenen fiyat ve yöntemlerle gerçekleştirilen işlem neticesinde vergiye tabi bir kazancın oluşması ve bu kazancın da ilişkili kişiye aktarılmasının gerektiği tabiidir. Yıllara sari inşaat ve onarım işlerinin transfer fiyatlandırması yönünden değerlendirilmesinde ise vergiye tabi kazancın oluşup oluşmadığını belirlemek yeterli olmayacaktır. Nitekim yıllara sari inşaat ve onarım işleri gibi vergi mevzuatında kazancın oluşması belli şartlara bağlanmış işlerde, işlerin kısım kısım gerçekleştirilmesi ve biten kısımların fatura düzenlenmek suretiyle hakkedişlere konu edilmesi halinde katma değer vergisi yönünden transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımında önemlilik arz eden bazı farklılıklar bulunmaktadır.

 

2. YILLARA SARİ İNŞAAT VE ONARIM İŞLERİNDE KAZANCIN BELİRLENMESİ VE TRANSFER FİYATLANDIRMASI MEVZUATI İLE İLİŞKİSİ

2.1. Yıllara Sari İnşaat Ve Onarım İşlerinde Kazancın Belirlenmesi

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun (GVK) 42’nci maddesinde, birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarma işlerinde kar veya zararın, işin bittiği yıl kati olarak tespit edilerek ve tamamı o yılın geliri sayılarak mezkur yıl beyannamesinde gösterileceği hükmü yer almaktadır. Mezkur Kanun’un 44’üncü maddesinde ise inşaat ve onarma işlerinde, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihin; diğer hallerde işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarihin bitim tarihi olarak kabul edildiği belirtilmiştir. Böylece yıllara sari inşaat işlerinden doğan kazanç ancak geçici kabul tarihi ya da işin bittiği kabul edilen tarih itibariyle içinde bulunulan yılın kazancı olarak değerlendirilmektedir.

Fakat yıllara sari inşaat işleri kapsamında yapılan işlerde proje ilerleme raporlarına yahut fiili inşaat tamamlama belgeleri gibi belirli bazı ilerleme kriterlerine göre tamamlanan kısımlara ilişkin hakediş belgeleri hazırlanmakta ve bu hakkedişlere dayanılarak fatura düzenlenmektedir. Gelir ve kurumlar vergisi gibi kazanç üzerinden alınan vergilerde, mükelleflerin ilişkili kişiler ile gerçekleştirdikleri yıllara sari inşaat ve onarım işlerinden doğan kazançlarının örtülü yollarla ilişkili kişilere aktarılması ancak işin bittiği sayılan yani kazancın kati olarak belirlendiği dönem itibariyle oluşmaktadır. Fakat katma değer vergisi yönünden bu hususa eğildiğimizde, düzenlenen faturalarda yer alan katma değer vergisi matrahının -ki ilişkili kişiler ile gerçekleştirilen işlemlerde bu matrah transfer fiyatl ...


Bu İçeriği Görüntülemek İçin Giriş Yapmanız Gerekmektedir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI